HABE Liburutegiaren bildumatik eta Dialnet plataforma osagarritik hartutako lanen bidez, hizkuntzen didaktikaren alorrean bitartekotzaren inguruko ikuspegi zabala ematen du bibliografia honek. Helburua da hizkuntzen didaktikan dihardutenei eguneroko praktikan lagungarri izan daitekeen materiala eskaintzea.

1.- Alcaraz Mármol, G., Martín-Macho Harrison, A., & Guadamillas Gómez, M. V. (2024). Mediación lingüística y cultural en inglés como Lengua Extranjera: Conocimientos y actitudes docentes en Educación Primaria. Didáctica: Lengua y Literatura, 36, 169-177. https://doi.org/10.5209/dill.98419

Artikuluak ingelesa atzerriko hizkuntza gisa irakasten denean Lehen Hezkuntzako irakasleek bitartekotza linguistiko eta kulturalaren inguruan duten ezagutza eta jarrerak aztertzen ditu; hala, prestakuntza urria eta hobetzeko interesa nabarmentzen ditu. Emaitzek azpimarratzen dute beharrezkoa dela metodologiak egokitzea eta irakasleen prestakuntza indartzea LOMLOE indarrean sartu ondoren.

2.- Bello Viruega, I. (2025). La mediación en la enseñanza de lenguas en la educación superior: resultados cualitativos de un proyecto interdisciplinar. Cuaderno de Pedagogía Universitaria, 22(43), 8-24. https://doi.org/10.29197/cpu.v22i43.642

Azterlan honek Goi Mailako Hezkuntzako diziplinarteko proiektu bat aztertzen du. Proiektu horrek atazetan oinarritutako ikuspegia eta ekintzara bideratutakoa aplikatu zituen bitartekotza linguistikoa sustatzeko. Emaitza kualitatiboek erakusten dute hobetu egin dela komunikatzeko gaitasuna eta ikasleek modu positiboan hautematen dutela ikasitakoaren aplikagarritasun praktikoa.

3.- Canalejas Nieto, D. (2022). La mediación lingüística en los nuevos currículos de enseñanza de lenguas extranjeras. Supervisión 21: revista de educación e inspección, 65(65), 1-27. https://doi.org/10.52149/Sp21/65.4

Artikulu honek aztertzen du bitartekotza linguistikoak, EEMBaren Liburu Osagarriak osagarriak indartuta, nola bultzatu duen Espainiako atzerriko hizkuntzen curriculumak eguneratzea, bereziki LOMLOEren ondoren. Deskriptore berriak nabarmentzen dira, bai eta araututako hezkuntza-maila guztietan txertatu direla ere. 

4.- Canales Hernández, M. D. P. (2022). Análisis descriptivo de la mediación lingüística: revisión actualizada del cuarto modo de comunicación. Epos, (38), 3-29. https://doi.org/10.5944/epos.38.2022.36360

Artikulu honek bitartekotza linguistikoaren berrikuspen eguneratua eskaintzen du, laugarren komunikazio-modu gisa, eta nabarmentzen du kulturarteko zeregina eta hezkuntza-testuinguruetan duen erabilgarritasuna, itzulpen pedagogikoaren eta ikus-entzunezkoaren bidez.

5.- Cañada Pujols, M., Fantauzzi, S., Trullàs Soler, M. (2020). La mediación intralingüística: propuestas didácticas. Foro de profesores de E/LE, (16), 61-84.  https://doi.org/10.7203/foroele.0.17070

Artikulu honek bitartekotza intralinguistikoa definitzen du, eta B1, B2 eta C1 mailetan indarrean jartzeko ebaluatzeko proposamen didaktikoak aurkezten ditu, Kataluniako Hizkuntza Eskola Ofizialetan egindako ikerketa batean oinarrituta.

6.- Martí Contreras, J. (2022). La mediación oral en ELE para adolescentes a través de los Objetivos de Desarrollo Sostenible. Cultura, lenguaje y representación = Culture, language and representation: revista de estudios culturales de la Universitat Jaume I= cultural studies journal of Universitat Jaume I, 28, 117-134. https://doi.org/10.6035/clr.6835

Artikulu honek nerabeentzako ELE (gaztelania atzerriko hizkuntza gisa) testuliburuetan ahozko bitartekotzaren eta Garapen Jasangarrirako Helburuen presentzia mugatua aztertzen du, eta bi elementuak txertatzen dituzten jarduera didaktikoak proposatzen ditu komunikazio esanguratsu eta parte-hartzailea sustatzeko.

7.- Médhat-Lecocq, H., Negga, D., Szende, T. (2016). Traduction et apprentissage des langues: entre médiation et remédiation. Archives contemporaines.

Atzerriko hizkuntzen ikaskuntzan Itzulpenaren rola aztertzen da, bereziki bitartekotza- eta konpontze-funtzioetan jarrita arreta. Ikerketak nabarmendu egiten du itzulpenaren garrantzia komunikazio-gaitasunen garapenean eta hizkuntza-eskuratzeko praktikak hobetzeko orduan.

8.- Mendizabal de la Cruz, N. (2022). La mediación lingüística y cultural: de la teoría a la práctica en el aprendizaje de español como lengua extranjera. Foro de profesores de E/LE, (18), 77-95.  https://doi.org/10.7203/foroele.18.24439

Artikuluak ELEn gaitasun komunikatiboa zabaltzea proposatzen du, bitartekotza linguistiko eta kulturaleko trebetasunak integratuz; halaber, proposamen didaktikoak eskaintzen ditu ahozko eta idatzizko azpi-gaitasunak metodologia-ikuspegi konplexuak erabiliz garatzeko.

9.- Mesas Jiménez, R. (2024). La mediación como elemento clave para la inclusión en la enseñanza bilingüe. Encuentro, 32, 37-57. https://doi.org/10.37536/ej.2024.32.2445

Artikulu honek aztertzen du bitartekotza linguistikoak nola lagun dezakeen irakaskuntza elebidun inklusiboagoa lortzen, EEMBaren estrategien bidez (2020), CLIL (atzerriko hizkuntzen eta edukien ikasketa integratua) ikuspegiarekin eta ikasleen aniztasun soziolinguistiko eta kulturalera bideratutako proposamen didaktikoarekin bat eginez.

10.- Muñoz-Basols, J. (2020). Erosotasun-gunetik harago: hizkuntza-aniztasuna, itzulpena eta bitartekotza, gaitasun eleaniztuna sustatzeko. e-Hizpide: helduen euskalduntzearen aldizkaria, (96).  https://doi.org/10.54512/TSSW3262

Artikuluak hizkuntza-aniztasuna, itzulpena eta bitartekotza aztertzen ditu, eleaniztunak sustatzeko ikuspegi eleaniztunaren garrantzia azpimarratuz. Artikuluak ikas-unitate bat aurkezten du, hizkuntza-aniztasuna ikasgelan txertatzeko eta irakasleak prestatzen laguntzeko, ikasleei hizkuntzen arteko antzekotasunak eta desberdintasunak identifikatzeko gaitasuna ematen diena. 

11.- Murillo Reyes, H. A., González Solís, J. W., Morales Soza, M. G. eta Miranda Téllez, M. E. (2024). Rol de la mediación pedagógica en el proceso de aprendizaje del español como lengua extranjera. Revista Torreón Universitario, 13(38), 42-49. https://doi.org/10.5377/rtu.v13i38.19300

Azterlan honek bitartekotza pedagogikoak ELEren ikaskuntzan duen zeregina aztertzen du, irakasleen eta zuzendaritza-taldeetako kideen pertzepzioetatik abiatuta. Ikaslearen interesekin bat datozen eskola-ekintzak eta -bizipenak nabarmentzen dira, gaitasunak garatzeko bide gisa.

12.- Nadal Sanchís, L. (2020). El procesamiento pragmático en la mediación de textos multimodales. Redit: Revista Electrónica de Didáctica de la Traducción y la Interpretación, (14), 27-49.   https://doi.org/10.24310/REDIT.2020.v1i14.13724

Testu multimodalen bitartekotzan oinarritutako sekuentzia didaktiko bat proposatzen da, ELEko eta itzulpengintzako ikasleengan prozesu pragmatikoak sustatzeko. Atazetan oinarritutako ikuspegiak itzulpen-gaitasuna garatzeko erabilgarritasuna baduela erakusten du eta ikasleen artean harrera ona du.

13.- Nadal Sanchís, L. eta Thome, S. (2021). Mediación y aprendizaje de lenguas en contextos de no inmersión: un análisis experimental. RLA: Revista de lingüística teórica y aplicada, 59(2), 111-132. https://doi.org/10.29393/rla59-13mals20013

Azterlan honek alemana murgiltze gabeko testuinguruetan atzerriko hizkuntza gisa ikastean gertatzen diren bitartekotza-prozesuak aztertzen ditu. Emaitzek erakusten dute elkarlanaren eraginkortasuna bitartekotza linguistikoan eta kognitiboan, nahiz eta zailtasunak izan xede-hizkuntza erabiltzeko, murgiltze faltagatik.

14.- Nadal Sanchís, L. (2023). Funciones comunicativas y uso de L1 durante la mediación conceptual: un estudio comparativo entre AICLE y aprendizaje tradicional. Didáctica. Lengua y literatura, 35, 173-186.  https://doi.org/10.5209/dill.83246

Kontzeptu-bitartekotzan komunikazio-funtzioak eta H1en erabilera konparatzen ditu azterlan honek, CLIL eta ez CLIL instrukziopeko ikaskuntza-taldeetan. Emaitzek erakusten dute CLIL ez diren taldeek gehiago erabiltzen dutela H1, bereziki harreman- eta komunikazio-bitartekotzan, lana antolatzeko eta ulermena ziurtatzeko.

15.- Nadales Bonilla, R., eta Valderrama Molina, M. (2020). La mediación y su impacto en las aulas de las escuelas oficiales de idiomas. e-CO: Revista digital de educación y formación del profesorado, (17), 529-540. https://revistaeco.cepcordoba.es/index.php/2020/04/08/la-mediacion-y-su-impacto-en-las-aulas-de-las-escuelas-oficiales-de-idiomas/

Artikulu honetan, ikuspuntu epistemologikotik aztertzen dugu bitartekotzaren hizkuntza-jarduera: haren sorreraren jatorria, Andaluziako hizkuntza-eskola ofizialetako ikasgeletan ezarri ondoren sortzen diren oztopoak, eta planteatzen diren oztopo guztiak bideratzeko gon daitezkeen bideak.

16.- Sánchez Cuadrado, A. (2017). Bitartekotza interlinguistikoa ELE eskolan: itzulpen pedagogikoaren erabilerak. e-Hizpide: helduen euskalduntzearen aldizkaria, (91). https://doi.org/10.54512/WROQ8687

Artikuluak itzulpen pedagogikoaren eta bitartekotza interlinguistikoaren erabilera berrikusten du hizkuntzen irakaskuntzan, Europako Erreferentzia Marko Bateratuan jasotako bitartekotza-jarduera eta estrategiak azpimarratuz. Haren arabera, itzulpenak hizkuntza-ikasleek gaitasun komunikatiboa garatzea sustatzeko funtzio garrantzitsua du.

17.- Sánchez Cuadrado, A. (2022). Hizkuntzen irakaskuntzari aplikatutako bitartekotza kontzeptua. e-Hizpide: helduen euskalduntzearen aldizkaria, (100). https://doi.org/10.54512/DZWW5624

Artikuluak bitartekotza-kontzeptua hizkuntzen irakaskuntzaren esparruan aztertzen du, eta hori lau kontzeptu nagusirekin lotzen du: ekintzara bideratutako ikuspegia, komunikazio-moduaren kontzeptua, atazaren kontzeptua eta ikuspegi integratzailea. Hala, kontzeptu berria ulertzeko estrategia bat proposatzen du. 

18.- Sanz Esteve, E. (2020). La mediación lingüística en el aula de lenguas extranjeras. El español por el mundo, 3(1), 193-220. https://doi.org/10.59612/epm.vi3.91

Artikulu honek atzerriko hizkuntzen ikasgelan bitartekotza linguistikoaren kontzeptua aurkezten du; bitartekariaren zeregina nabarmentzen du hizkuntza desberdinetako pertsonen arteko komunikazioan giltzarri gisa. Bitartekotza-jarduerak ere proposatzen ditu, testuinguru eleaniztun eta kulturaniztunetan elkar ulertzea sustatzeko.

19.- Spychala, M., Barros, E. (2024). Análisis de las estrategias de mediación y el papel del hablante intercultural aplicado a la enseñanza de ELE. Estudios Hispánicos: Universidad de Wrocław (Polonia), 32, 11-23. https://doi.org/10.19195/2084-2546.32.2

Lan honek ELE irakasteko bitartekotza-estrategiak aztertzen ditu, eta kulturarteko hiztunak esanahi-bitartekari gisa duen rola aztertzen du. EEMBaren estrategiak eta horien aplikazioa ELEren eskuliburuetan aztertzen dira, ikaslearen kulturarteko komunikazio-gaitasuna kontuan hartuta.

20.- Stathopoulou, M. (2015). Cross-language mediation in foreign language teaching and testing. Multilingual Matters.

Liburu honek hizkuntzen arteko bitartekotza aztertzen du translanguaging praktika gisa testuinguru eleaniztunetan, atzerriko hizkuntzen irakaskuntza eta ebaluazioari ekarpena eginez. Bitartekariek aurrez aurre dituzten erronkak eta prozesu nagusiak aztertzen dira.

21.- Trovato, G. (2020). Una aproximación a un modelo de evaluación para la mediación lingüística en la enseñanza del español como lengua extranjera (ELE). Tonos digital: revista de estudios filológicos, (39). http://www.tonosdigital.com/ojs/index.php/tonos/article/view/2577

Artikulu honek ELEn bitartekotza linguistikoa ebaluatzeko eredu bat proposatzen du, kulturarteko hiztun gaituen prestakuntzan "bosgarren trebetasun" gisa duen garrantzia azpimarratuz. Garatutako ereduaren ardatza antzeko hizkuntzen arteko bitartekotza da, hala nola gaztelania eta italiera.

22.- Villoslada Fernández, I. (2019). Bitartekotza linguistikoa, konpetentzia berria. e-Hizpide: helduen euskalduntzearen aldizkaria, (94). https://doi.org/10.54512/jqzi1848  

Artikulu honek bitartekotza linguistikoa konpetentzia berri gisa aztertzen du hizkuntzen ikaskuntzaren testuinguruan —bereziki, euskararen ikaskuntzan—. 

23.- Zubiaurre Otamendi, M. (2022). Egiaztatze-proben analisi konparatiboa eta etorkizunerako proposamena: trebetasun bateratuak eta bitartekotza. e-Hizpide: helduen euskalduntzearen aldizkaria, (100).  https://doi.org/10.54512/GWJP7653

Artikulu honek egiaztatze-proben analisi konparatiboa egiten du hizkuntzen egiaztatzegintza-erakundeek erabiltzen dituzten azterketa-ereduen gainean, eta etorkizunerako proposamen bat aurkezten du trebetasun bateratuak eta bitartekotza kontuan hartuta.