Expolangues 1986

Juan Cobarrubias jaunaren hitzaldiak

«Euskaraz bizi» ikasbidea

AlfaHABEtatzen: Bízkaierazko koadernotxoa

Baietz 1: Ertainetarako Euskara Irakasbidea

Belgikan, Gon-eko Unibertsitatean irakasle dugu Marcel de Gréve . Bertan bi departamentu zuzentzen ditu: Literatura frantsesarena eta Linguistika Aplikatuarena; bigarren hau bereziki hizkuntz arrotzen irakaskuntzarako metodologigintzan diharduen departamentua da. AIMAVeko lehendakaria da; AIMAVek hirurogeita bi herrialdetako hizkuntzalari, soziologo, psikologo... elkartzen ditu ikerketa-lanetan,

Labayru ikastegiak, ia beti, jaiotzaz euskaldun direnei begira lan egin du. Ez euskaldun berriak baztertzeagatik, luzarora erantzun sendo bat eurei ematearren baino.

Eginkizun honi helduz, Labayruko metodologia Derioko Udako Ikastaroetan zehar finkatu izan da, euskaraz txikitandik jakin arren, eskola bidez aztertu eta ikasteko, eta euskal literaturaren aberastasun eta ereduak ezagutu eta eureganatzeko erarik izan ez duten euskaldun zaharrentzat zuzendurik.

Gaur egun gehienetan irakaslea ez da eztabaida teorikoetan sartzen eta, teknika pedagogikoen azpian dauden hizkuntz teoriak ezagutu gabe, teknika batzuk erabiltzen ditu eskolan «funtzionatzen» dutelako. Modu honetan askotan, edo gehienetan, teknika audiolingualak gramatika-itzulpen teknikekin batera erabiltzen dira. Hala ere, kontuan hartu behar dugu teknika hauek teorikoki nahaskaitzak izan beharko luketela, elkarren aurkako oinarri teorikoak baitituzte.

Hizkuntz Didaktikaren barruan guztiz garrantzitsua dugu programaketa eta plangintza, irakaskuntza on eta eraginkorra lortu nahi badugu. Askotan pentsatzen dugu irakasleok zer irakatsi jakitea dela benetan kontuan hartzekoa, nola irakatsi ahaztuta edo baztertuta bada ere. Baina gaur egungo hizkuntz didaktikaren teoria eta metodoetan gero eta garrantzi handiagoa lortzen ari da nolakoa. Eta nolako honi erantzuten dio batez ere hemen azaldu nahi dugun ikasgai edo unitate didaktikoen programaketak eta plangintzak.

Lerro hauetan ingelesaren irakaskuntza hobetzeko asmoz antolatu eta burutu den Lehenengo Mintegi Espainiar-Portugaldarren berri eman nahi nuke. Mintegi honetako gogoetak ingelesaren irakaskuntzaren ingurukoak izan badira ere, enekiko, erraz aplika daitezke txosten honetako ideia asko gure egoeran ere.

Bideoaz baliatzeko aukera duen hizkuntz irakasleak hizkuntza bere ikasleei giro bizi-bizian azaltzeko egokiera ezin hobea dauka. Bideoaren bitartez hizkuntza horri dagokion mundua jar diezaieke begien aurrean. Horrela , izan ere. ikasi dituzten hitzak eta esaldiak dagokien modu eta testuinguruan entzuteaz gain, hizketarekin eta esanahiarekin hain loturik dauden aurpegiko keinuak eta gorputz eta eskuen mugimenduak ere ikusiko baitituzte.

Hogeigarren mendeak hizkuntza irakasteko planteamendu desberdin askoren agerpena -eta desagertzea- ikusi du. Ortodoxia berriak bata bestearen atzetik etorri dira andana lasterrean, hondartzan hausten diren olatuen gisa, eta gero desagertu egin dira atzera nolabaiteko iluntasunean. Eta ortodoxia berri bakoitzak hizkuntz irakasle sufrituari problema-multzo berria planteatzen dio.

Gogora hizkuntz laborategia. Hainbeste denbora ez dela, hizkuntz irakasleari soluzioa -gaitz guztien erremedioa- balitz bezala aurkezten zitzaion. Lehenagoko guztia modaz pasatakotzat eta are okertzat hartzen zen. lrakasleak bere ikasleentzat laborategia erosi, hura nola erabili behar zen ikasi eta materiala prestatu eta berehala hark irakaskuntzarako duen baliagarritasuna zalantzatan jartzen hasten zen.