Atazetan oinarritutako ikaskuntza, APPren alternatiba bat.

Jane Willis-ek Barbara Garsid-ek egindako esperimentu bat azaltzen digu hemen. Esperimentua irakasleen prestakuntzari buruzkoa da, eta Garsid-ek bere ardurapeko CTEFLA irakaslegaiekin burutu zuen, lzmiren (Turkian) British Council-ek daukan ikastegian.

APP (aurkezpena, praktika kontrolatua eta praktika askea) ereduari egotzitako ajeak labur aztertu eta BEA (benetako erabilera, erabilera mugatua eta argibideak) ereduaren aukera eskaintzera dator artikulu hau.

Gure oraingo lan honek ez dio testuen "gramatikari" heltzen (hitz honen esanahi hertsian); aitzitik, subjektuaren gaitasun testualaren planteamendu bat izan nahi du (1). Gogoeta hau, berez, ikerketa linguistiko, pragmatiko, semiotiko, soziolinguistiko eta batez ere psiko-kognitiboen bidegurutzean daga kokatua.

Gaur egun ulerkuntzari eta gauzak gogoan hartzeari egiten ari zaizkien ikerketen argitan esan dezakegu subjektuaren gaitasun diskurtsiboa osatzen dutela: komunikamenak eta gaitasun testualak. Gaitasun testual zabal honen (egoera pragmatiko bakoitzari sintaktikoki perpausak eta semantikoki proposizioak lotzeko bidea ematen baitu) atal bat aukeratu dut aztertzeko: subjektuak berez atzematen duela testu bat "narrazioa" dela, beste bat "argudiozkoa" edo beste hura "deskribatzekoa". Eleberri batean, edozein irakurlek aurkituko ditu bere kasa deskribapenak (askotan gain-gainetik bakarrik irakurriko edota saihestuko dituenak), elkarrizketak edo narrazioak. Era horretan, testua hautazkoa da eta kontaketa bat "erakargarritzat" edo "motel eta aspergarritzat" hartua izango da segun eta nagusiki narraziozkoa den edo deskribapenezkoa; horrek ezinbestean eraman behar gaitu testuen tipologietan pentsatzera. Begien bistakoa da ez direla era berean irakurtzen deskribapen bat edo poema bat edo elkarrizketa bat. Testu-mota edo hurrenkera testual bakoitzak estrategia eta gaitasun desberdinak eskatzen ditu.

Izan berria da gure artean Miquel Siguan irakaslea. Zail da egiatan irakasle honen profila hitz gutxitara ekartzen. Liburu asko eta ehundik gora artikulu zientifikoren egilea dugu, eta berak dioen bezala, ez ditu gutxiesten filosofo, soziologo eta pedagogo deiturak. Maisu handiaren ekarpen itzelari zor zaiona aitortuz Doctor Honoris Causa izendatu du aurten Euskal Herriko Unibertsitateak.

Artikulu honen xedea da hersturak hizkuntzaren ikaskuntzan duen eragina,

maila teorikoan zein praktikoan aztertzea. Gipuzkoako lau udal euskaltegirekin batera egin dugu lan hori: Arrasate, Bergara, Leintz eta Eibar.

Helduen euskara irakaskuntzan ibili eta dabilen orok ondo asko daki oztopoz beteriko bide honetan aurrera egitea zein den zaila. Zoritxarrez, estropezuka ibiltze hau ez dator lan honek dituen zailtasunengatik soilik. Aipatzekoa da, beraz, bazterkeria eta traba guztiak gorabehera, euskararen metodologiaren inguruan egin den ahalegina. Saiakera horietako fruitu baten berri eman nahi du ondoko artikuluak.

Artikuluak frogatzen du bigarren hizkuntzaren ikasprozesuko faktoreak hiru hizkuntz ekoizpen-sistema elkarrekin konparatuta aurkitzen ditugula: 1) ikaslearen jaiotizkuntza; 2) bigarren hizkuntzan duen gaitasuna, tarteko hizkera; eta 3) xede-hizkuntzaren sistema. Azkenean, ikasleak tarteko hizkeran duen eta xede-hizkuntzan lortu nahi duen gaitasunaren arteko aldeen eragile diren prozesuak ere deskribatzen ditu.

Eskola ematea ez da bestek idatzitako ikasmetodo edota programazioari itsu-itsuan jarraitzea. Hizkuntz irakasleak ikastaldiz ikastaldi talde eta ikasle ezberdinak izan ohi ditu. Eta, ikasteko erak ere halaxe izaten dira. Horrela, bada, gorabehera horiek oso kontuan hartuz antolatu eta bideratu beharko du hizkuntz irakasleak bere lana. Artikulu honek hainbat modu iradokitzen ditu ikasle bakoitzak egokiena dukeen jardunbideaz irakasleek beren artean gogoetak egin eta irtenbideak elkarrekin bila ditzaten.