Artikulugileak ikerketa hau 2002-2003 ikasturtean burutu zuen Eusko Ikaskuntzaren eta EHUko Soziologia Fakultatearen ardurapean dagoen HIZNET Hizkuntza Plangintzarako Ikastaroaren barruan. Ikastaroaren bukaeran ikerlan bat egiten da jasotako jakintza eta ezagupen guztien ondorio gisa. Ikerketa horretan, Santurtziko Udal Euskaltegian jardundako hainbat euskara-ikasle helduk duten motibazioaren, jarreraren eta euskara ikastean egindako aurrerapenaren arteko elkarreragina bilatu nahi izan du. Ikasle horiek udal-langileak dira.

Euskarak ezkerraldeko herrietan orain iluna eta etorkizun beltza ditu. Gure hizkuntzak kaleetan duen presentzia oso urria da. Euskaltegiak uharte xumeak dira itsaso erdaldunaren erdian. Eta, hau gutxi balitz, beste hau ere gertatzen da: agian eguneroko bizitza erdaldunaren poderioz edo inertziez, edo euskara ikasteko motibazio praktiko hutsak eraginik, edo beste arrazoiren batengatik, ikasle askok euskaltegian bertan ere gaztelania erabiltzen dutela barra-barra. Arazo horri aurre egiteko antolatu genuen Santurtziko Udal Euskaltegian euskararen erabilera bultzatzeko kanpaina.

Euskaltegi gehienetan gertatuko da Santurtzikoan gertatzen zaiguna: eguneroko lanak hainbat kezka, zalantza, hausnarketa-gai, sujerentzia e.a. sorrarazten digula. Baina eguneroko ardurei erantzuteak (programazioak, ikasleen nolabaiteko jarraipena egiteak...) ia ordu guztiak lapurtzen dizkigu. Horrezaz gain, txanda edo ordutegi ezberdinetan lan egitea oztopo handia da denok eta luzaro biltzeko: hilabetean behingo klaustroa, koordinazio-bilerak... eta nahikoa! Hori dela eta, ia ezinezkoa bilakatu da sortutako kezka eta galderez lasai, luze eta zabal hitz egitea eta ondorio batzuetara heltzea.

Santurtziko Euskaltegian maiatzeko 3. asteburuan barnetegitxo bat egingo

dugu nahi dugun irakasleok (8-1O), lanean planteatzen zaizkigun arazo

pedagogikoak aztertzeko eta berauei konponketa emateko. Baina oraingoz

asmo hutsa denez, bego honetan momentuz eta utz dezagun beste baterako

kontaketa zehatzagoa.

Oraingoan beste esperientzia baten berri eman nahi dizuegu: Itaun taldea: ari

gara. Zer da hau?

Zer da euskal kultura? Zein toki behar du izan eta nola galdatu euskara-klaseetan? Ez da nolanahiko aztergaia, ez horixe. Ondorengo orrialdeotan, gai horren inguruko hainbat iritzi jaso ditugu, helduen euskara-irakasle zenbaiten eskutik jaso ere.

Ez gara hemen luzatuko kanpo-ekintzen beharrizana eta justifikazioa direla eta, guztiok argi dugulakoan bait gaude eta aldizkari honen orrietan ere luzaz aritu bait da.

Gure Euskaltegian lan egiten dugunon esperientzia eta konstatazioa da ikasgelako dinamika arrunta ez dela nahikoa, ez ikasleak euskararen erabileraz kontzientziatzeko, ez jariotasuna lortzeko. Oraingo honetan, beraz, ildo honetatik (kanpo-ekintzen ildotik, alegia) egiten ari garen pausuen berri ematera baino ez gatozkizue. Eta hasi, berez kanpo-ekintza ez den arlo batekin hasiko gara, nolabait ikasgelaren dinamika arruntetik ateratzen bait da.