Stephen Krashen irakaslea gaurregungo ikertzaile nagusietako bat da hizkuntza aplikatuaren eremuan. University of Southern California-n, Los Angeles-en, irakasten du. Bere 198leko «Second Language Acquisition and Second Language Learning» liburuarekin Modern Languages Association-en saria irabazi zuen, bigarren hizkuntzen irakaskuntzarako urte hartako ekarpenik handienaefgiteagatik. Liburu horretan aurkeztutako ideiak «Principies and Practice in Second Language Acquisition» (1982) delakoan teoria koherente baten osagai bihurturik agertzen dira berriro. 1983.eko urtean «The Natural Approach» izeneko liburua argitaratu zuen, Tracy Terrell-ekin.

Lanabes bat baloratu ahal izateko, lehenbizi jakin behar da zertarako den egina, nola erabil litekeen, eta zein premia edo hutsune betetzeko izan den asmatua. Beraz, esan dezagun, aldez aurretik, Atalase Maila lanabes bat dela.

Hortaz, lehen hurbilketa praktiko bat egiteko asmotan idatzi dugun artikulu honetan, alde batera edo, menturaz, beste baterako utziz bai analisiaren alderdi teorikoagoak, bai erabilpenaren xehetasunak, Atalase Maila dela eta oinarrizko puntu hauexek azaltzen saiatuko gara, hots, hizkuntza baten irakaskuntzari begira sortutako tresna hori:

- zer eta zertarako den,

- nork erabil dezakeen eta nola,

-nolako tresna den eta zergatik -zein filosofiak bultzaturik- den horrelakoa eta ez bestelakoa.

Puri-purian dago gaur egun hizkuntz irakaskuntzaren alorrean «komunikatibo» hitza. Hain furian ere, irakaskuntzaren osagai guztiak kutsu komunikatiboaz jotzeko zorian bait daude: helburuak eta metodologiak, metodoak eta teknikak, ariketak eta jardunak.

Arazoz ondo hornitua dagoen edozein alorretan gertatu ohi da sarri. Bat-batean sortu dela halako hitzen bat, askotan inork gutxik dakiena zer esan nahi duen, eta badoazela denak erleak loretara bezala, gaitz guztien sendagaia non aurkituko. Ez alferrik gehienetan. Mirariak urri nonbait. Horrelakoetan, gainera, ez da urruti ibiliko merkatari lotsagabe horietakoren bat, jendearen irrikan merkantzia saltzeko aukera ezin hobea ikusiz, bere betiko ardo merkea etiketaz aldatu eta munduko onenaren izenean salduko duena. Eskerrak geroak bereziko dituen ozpinak eta ardoak. Bitartean, ordea, zenbat bihoztar, ernegatze eta frustrazio...

Badirudi telebistari ere euskararen irakaskuntzan barrena abiatzeko garaia iritsi zaiola. Aspaldi honetan airean zebilen asmoa dagoeneko mahai gainean daukagu eta aukerak zehazten eta definitzen hasi garen ordu honetan, telebistari ahalik eta probetxurik haundiena ateratzea beharko luke xede izan.

Horrek gaurregun (euskaltegiei euskalduntze prozesuan berez dagokien lehentasuna kendu gabe) multimediara garamatza edota multimediari buruzko eztabaidari aurre egitera behintzat. Ez multimediari euskalduntzearen prozesuan erabateko ahalmenik ikusten diogulako; ez da horrenbesterako. Bide horretatik joko ez bagenu, ordea, kom,unikabideek euskararen irakaskuntzari eskaintzen dizkioten abantailak ez genituzke behar bezala aprobetxatuko eta eginahal guztiak beharrezko zaizkigun garai honetan hori ez litzateke zilegi.

Hizkuntz Didaktikaren barruan guztiz garrantzitsua dugu programaketa eta plangintza, irakaskuntza on eta eraginkorra lortu nahi badugu. Askotan pentsatzen dugu irakasleok zer irakatsi jakitea dela benetan kontuan hartzekoa, nola irakatsi ahaztuta edo baztertuta bada ere. Baina gaur egungo hizkuntz didaktikaren teoria eta metodoetan gero eta garrantzi handiagoa lortzen ari da nolakoa. Eta nolako honi erantzuten dio batez ere hemen azaldu nahi dugun ikasgai edo unitate didaktikoen programaketak eta plangintzak.

Lerro hauetan ingelesaren irakaskuntza hobetzeko asmoz antolatu eta burutu den Lehenengo Mintegi Espainiar-Portugaldarren berri eman nahi nuke. Mintegi honetako gogoetak ingelesaren irakaskuntzaren ingurukoak izan badira ere, enekiko, erraz aplika daitezke txosten honetako ideia asko gure egoeran ere.

Hogeigarren mendeak hizkuntza irakasteko planteamendu desberdin askoren agerpena -eta desagertzea- ikusi du. Ortodoxia berriak bata bestearen atzetik etorri dira andana lasterrean, hondartzan hausten diren olatuen gisa, eta gero desagertu egin dira atzera nolabaiteko iluntasunean. Eta ortodoxia berri bakoitzak hizkuntz irakasle sufrituari problema-multzo berria planteatzen dio.

Gogora hizkuntz laborategia. Hainbeste denbora ez dela, hizkuntz irakasleari soluzioa -gaitz guztien erremedioa- balitz bezala aurkezten zitzaion. Lehenagoko guztia modaz pasatakotzat eta are okertzat hartzen zen. lrakasleak bere ikasleentzat laborategia erosi, hura nola erabili behar zen ikasi eta materiala prestatu eta berehala hark irakaskuntzarako duen baliagarritasuna zalantzatan jartzen hasten zen.

«Syllabus» latinezko hitza dugu, hedapen handikoa ingelesezko Literaturan linguistika aplikatuaren alorrean. Horrek ikastaroetako edukien deskripzioa eta irakasterakoan jarraitu beharreko ordena adierazten duela diote Richards, Platt eta Weber-ek (1985).

Hizkuntz irakaskuntzaren historian, batez ere azken hamarkadotan, era askotako syllabusak ezagutu ditugu. Ohizko syllabus estrukturalek , esaterako, gramatikako itemak eta hiztegia zituzten oinarri; egoeretan oinarritutakoek, berriz, kasu horietan erabili ohi den hizkera; syllabus nozionalek, bere aldetik, ikasleak xede-hizkuntzan adierazi behar dituen esanahiak eta funtzio komunikatiboak.